Preporuke za čišćenje i dezinfekciju životne sredine

Dosta se može naučiti o novom koronavirusu koji uzrokuje koronavirusnu bolest 2019. godine (COVID-19). Na osnovu onoga što se trenutno zna o virusu, širenje s osobe na osobu događa se najčešće među bliskim kontaktima (unutar oko 2 metra). Ova vrsta prenosa dešava se putem respiratornih kapljica.

Prenos novog koronavirusa na ljude sa površine kontaminirane virusom nije dokumentovan. Prenos koronavirusa uopšteno se odvija mnogo više putem respiratornih kapljica nego preko kontaminiranih površina. Trenutni dokazi govore da novi koronavirus može ostati održiv satima do danima na površinama napravljenim od raznih materijala. Čišćenje vidno prljavih površina praćeno dezinfekcijom je najbolja mera za prevenciju COVID-19 i drugih virusnih respiratornih oboljenja u okruženju zajednice.

Ova uputstva pružaju preporuke o čišćenju i dezinfekciji prostorija ili područja koja su posetili oni na koje se sumnja ili su sa potvrđenom COVID-19 infekcijom. Cilj je ograničiti preživljavanje novog koronavirusa u okolini.

Navedene smernice su usmerene na nemedicinske ustanove (npr. škole, visokoškolske ustanove, kancelarije, vrtiće, preduzeća). Ove smernice nisu namenjene za čišćenje zdravstvenih ustanova, domaćinstava ili za one za koje već postoje posebne smernice.

Čišćenje se odnosi na uklanjanje prljavštine i nečistoća, uključujući klice, sa površine. Samo čišćenje ne uništava mikrobe. Ali uklanjanjem mikroba smanjuje se njihov broj, a samim tim i svaki rizik od širenja infekcije.

Dezinfekcija deluje upotrebom hemikalija za ubijanje klica na površinama. Ovaj postupak ne mora nužno biti namenjen za čišćenje prljavih površina ili uklanjanje klica. Ali ubijanje klica koje ostaju na površini nakon čišćenja dodatno smanjuje svaki rizik od širenja infekcije.

Čišćenje i dezinfekcija nakon što su u objektu bile osobe za koje se sumnja ili je potvrđeno da imaju COVID-19

Vreme i mesto čišćenja i dezinfekcije površina

U školama,vrtićima, kancelarijama ili drugim objektima koji ne smeštaju ljude preko noći:

Preporučuje se da se zatvore područja koja koriste bolesne osobe i da se pričeka koliko god je to moguće pre početka čišćenja i dezinfekcije kako bi se umanjila mogućnost izlaganja respiratornim kapljicama. Otvorite vrata i prozore kako biste povećali cirkulaciju vazduha u tom području. Ako je moguće, pričekajte do 24 sata pre početka čišćenja i dezinfekcije.

Osoblje koje se bavi čišćenjem treba da očisti i dezinfikuje sve prostore (npr. kancelarije, kupatila i zajedničke prostore) koje koriste bolesne osobe , sa fokusom na površine koje se često dodiruju.

U objektu koji smešta ljude preko noći:

Preporučuje se zatvaranje područja koja koriste bolesne osobe i da se pričeka koliko god je to moguće pre početka čišćenja i dezinfekcije kako bi se umanjila mogućnost izlaganja respiratornim kapljicama. Otvorite vrata i prozore kako biste povećali cirkulaciju vazduha u tom području. Ako je moguće, pričekajte do 24 sata pre početka čišćenja i dezinfekcije.

Kako očistiti i dezinfikovati

Površine

·        Ako su površine prljave, treba ih očistiti deterdžentom ili sapunom i vodom pre dezinfekcije.

·        Za dezinfekciju treba da budu efikasni razblaženi rastvori za beljenje, alkoholni rastvori sa najmanje 70% alkohola i najčešća dezinfekciona sredstva koja su registrovana od strane EPA.

·      Pratite uputstva proizvođača za upotrebu sredstva za dezinfekciju i pravilno provetravanje. Proverite da li proizvod ima rok trajanja. Nikada ne mešajte izbeljivač sa amonijakom ili bilo kojim drugim sredstvom za čišćenje. Izbeljivač u domaćinstvu biće efikasan protiv koronavirusa ukoliko se pravilno razredi.

Pripremite rastvor izbeljivača mešanjem:

– 5 kašika izbeljivača na 3.7 l vode ili

– 4 kafene kašike izbeljivača na 0.9 l vode.

·        Za meke (porozne) površine kao što su podne obloge, tepisi i zavese, uklonite vidljive nečistoće ako postoje i očistite odgovarajućim sredstvima za čišćenje koja su predviđena za upotrebu na tim površinama. Nakon čišćenja:

·        Ako se predmeti mogu oprati, perite predmete u skladu s uputstvima proizvođača koristeći najtopliju odgovarajuću temperaturu vode, a zatim predmete u potpunosti osušite.

Posteljina, odeća i drugi predmeti koji spadaju u veš

·        Ne tresti prljav veš; ovo umanjuje mogućnost širenja virusa kroz vazduh.

·        Operite predmete prema potrebi u skladu sa uputstvima proizvođača. Ako je moguće, oprati predmete koristeći najtopliju odgovarajuću temperaturu vode za predmete i osušite predmete u potpunosti. Prljav veš koji je bio u kontaktu sa bolesnom osobom perite odvojeno od stvari drugih ljudi.

·        Očistite i dezinfikujte korpe i kolica za transport veša prema gore navedenim uputstvima za tvrde ili meke površine.

Lična zaštitna oprema (PPE) i higijena ruku:

·        Osoblje koje čisti prostor trebalo bi nositi rukavice i zaštitna odela za jednokratnu upotrebu za sve zadatke u procesu čišćenja, uključujući rukovanje smećem.

·        Rukavice i odela treba da budu kompatibilni sa dezinfekcijskim sredstvima koja se koriste.

·        Možda će biti potrebna dodatna zaštitna oprema u zavisnosti od sredstava za čišćenje/dezinfekciju i od toga da li postoji rizik od prskanja.

·        Rukavice i odela treba pažljivo skinuti kako bi se izbeglo zagađenje korisnika i okolnog područja. Obavezno očistite ruke nakon uklanjanja rukavica.

·        Rukavice treba ukloniti nakon čišćenja sobe ili područja u kome je boravila obolela osoba. Očistite ruke odmah nakon skidanja rukavica.

·        Osoblje koje se bavi čišćenjem treba odmah da prijavi bilo kakvu potencijalnu izloženost svom nadređenom.

·        Osoblje za čišćenje i drugi treba da čiste ruke često, odmah nakon skidanja rukavica i nakon kontakta sa bolesnom osobom, tako što će oprati ruke sapunom i vodom 20 sekundi. Ako sapun i voda nisu na raspolaganju, a ruke nisu vidno prljave, može se koristiti alkoholno sredstvo za čišćenje na bazi alkohola koje sadrži 60% -95% alkohola. Međutim, ako su ruke vidno prljave, uvek operite ruke sapunom i vodom.

·        Sledite uobičajene preventivne radnje dok ste na poslu i kod kuće, uključujući pranje ruku i izbegavanje dodirivanja očiju, nosa ili usta neopranim rukama.

Dodatni ključni trenuci za čišćenje ruku uključuju:

·        Nakon čišćenja nosa, kašljanja ili kijanja

·        Posle korišćenja toaleta

·        Pre jela ili pripreme hrane

·        Nakon kontakta sa životinjama ili kućnim ljubimcima

·        Pre i posle pružanja rutinske nege drugoj osobi kojoj je potrebna pomoć (npr. dete)